Waarom doet Trump dit? – De Pitchcoach

Als je ooit een komiek president Trump hebt zien imiteren, heb je vast deze houding gezien: ellebogen in zijn zij, handen open met wijd gespreide vingers en bij voorkeur ook nog alsof hij een onzichtbare accordeon bedient. Dit is een kenmerkend gebaar van Trump. En misschien heb je je weleens afgevraagd: waarom doet hij dit?

Als De Pitchcoach ben ik voor 97,3% zeker dat dit komt door Mark Bowden. Bowden is een toonaangevend expert op het gebied van lichaamstaal en, in zijn eigen woorden, een “communicatietrainer van leiders van de G7”. Mijn gok is dat hij Trump heeft getraind, maar dat slechts een deel van die training is blijven hangen.

Waarom denk ik dat? In zijn boek “Winning Body Language” introduceert Mark Bowden het Gesture Plane System: zes zones rond je lichaam waar je je handen kunt gebruiken, waarbij elke zone een ander effect heeft op je publiek.

Eén van die zones heet de ‘TruthPlane’, het horizontale vlak ter hoogte van je navel. Bewegen met open handen in deze zone geeft het signaal dat je (in zijn woorden) “oprecht bent en te vertrouwen”.

Dit is het tegenovergestelde van wat je instinctief doet als je je kwetsbaar voelt: jezelf beschermen. Iedereen die zich kwetsbaar voelt heeft namelijk de neiging om twee dingen te doen:

1. Je handen voor je buik vouwen, om dat kwetsbare gebied zonder ribbenkast te beschermen.
2. De aderen in je armen en oksels beschermen door je ellebogen in je zij te zetten.

Maar open armen op navelhoogte, in de TruthPlane, zeggen juist: “Ik ben zelfverzekerd, er is hier niets om je zorgen over te maken. Kijk hoe veilig ik me voel: ik laat je mijn buik en aderen zien. En zoals je kunt zien: geen wapens in mijn handen. Dus je kunt ontspannen!”.

Als je erop gaat letten, zul je zien dat Trump de TruthPlane telkens gebruikt als hij eerlijk en betrouwbaar wil overkomen.

Maar hij gebruikt het niet op de juiste manier. Ja, hij opent zijn handen op navelhoogte, maar ze zijn niet ontspannen en uitnodigend—zijn vingers staan juist stijf en onnatuurlijk wijd.

In plaats van zijn bovenarmen en oksels bloot te stellen in een zelfverzekerd gebaar, houdt hij zijn ellebogen tegen zijn zij, wat juist aangeeft: “Ik bescherm mijn kwetsbare plekken, want ik voel me onzeker.” Dit is precies het tegenovergestelde van wat hij wil uitstralen.

Want als wat je zegt (je woorden) niet overeenstemt met wat je doet (je lichaamstaal) dan veroorzaakt dat een ongemakkelijk gevoel bij je publiek. Want wat moeten ze nou volgen?

Normaliter volgt het publiek dan het meest duidelijke signaal: lichaamstaal. Dit is dat rare getal wat je vast wel eens hebt gehoord over dat 93% van je boodschap door lichaamstaal wordt overgebracht. Dat geldt alleen als er een verschil is tussen woorden en lichaamstaal.

In dit geval is ook de lichaamstaal nog eens dubbelzinnig: is hij nou zelfverzekerd en betrouwbaar (open buik en armen) of toch angstig en onzeker (ellebogen in de zij, stijve vingers, aders in armen en oksels beschermd)?

Dus hoewel Trumps kenmerkende gebaar is bedoeld om eerlijkheid en betrouwbaarheid uit te stralen, bereikt hij het gewenste effect niet helemaal, omdat hij het verkeerd uitvoert.

Video: GIF “Trump hands” by Rainbowgiest, https://tenor.com/nl/view/trump-gif-18517945